«Αλληλεγγύη πριν είναι πολύ αργά»

από την Ελευθεροτυπία

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ στη ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΠΑΝΤΖΙΟΥ

«Η διεθνής κοινότητα έχει υποχρέωση να υπερασπιστεί τη δημοκρατία στην Ονδούρα αν δεν θέλει να εγκαινιάσει μια εποχή που δεν οδηγεί σε ειρηνικό μέλλον», προειδοποιεί η Πατρίσια Ρόδας, υπουργός Εξωτερικών της συνταγματικής κυβέρνησης της Ονδούρας, μιλώντας στην «Κ.Ε.» χωρίς περιστροφές για την κατάσταση της πατρίδας της μετά το πραξικόπημα και για εκείνους που ευθύνονται για αυτή την κρίση.

 Παραμονές των κρίσιμων σημερινών εκλογών, επικοινωνήσαμε μαζί της στην Ουάσιγκτον, όπου βρισκόταν για διαπραγματεύσεις, λίγο πριν αναχωρήσει για την Πορτογαλία, όπου αύριο και μεθαύριο, στην Ιβηροαμερικανική Σύνοδο Κορυφής, θα επιχειρήσει να ανανεώσει ένα αρραγές διεθνές μέτωπο κατά των πραξικοπηματιών.

* Υπό ποιες συνθήκες διεξάγονται οι σημερινές εκλογές στη χώρα σας;

– Οι εκλογές είναι η συνέχιση του πραξικοπήματος, είναι το «συγχωροχάρτι» του. Εχουν κηρύξει κατάσταση έκτακτης ανάγκης, ο στρατός είναι στους δρόμους, η κοινωνία αντιστέκεται ειρηνικά και υφίσταται απερίγραπτη καταστολή, ο νόμιμος πρόεδρος Μανουέλ Σελάγια τελεί υπό στρατιωτική πολιορκία στην ίδια του τη χώρα. Αυτή είναι μια παράνομη παρωδία εκλογών. Ως νόμιμη κυβέρνηση της Ονδούρας, καλούμε τη διεθνή κοινότητα να συνεχίσει να συστρατεύεται κατά του πραξικοπήματος. Πρέπει να υπερασπιστεί τη δημοκρατία στην Ονδούρα. Αλλιώς, θα εγκαινιάσει μια νέα εποχή, που σίγουρα δεν θα μας οδηγήσει σε ένα ειρηνικό μέλλον.

* Ποια είναι η κατάσταση στο εσωτερικό της χώρας;

– Υπάρχει τρομακτική καταστολή. Ο στρατός απήγαγε γυναίκες από τις διαδηλώσεις και τις βίαζε. Εχουν υπάρξει 40 επίσημες καταγγελίες. Οι νεκροί ξεπερνούν τους 100: κάποιοι βασανισμένοι και εκτελεσμένοι, άλλοι νεκροί σε «ατυχήματα» που κατά σύμπτωση έχουν ως μοναδικά θύματα μέλη της αντίστασης. Κάπου 700 άνθρωποι έχουν βασανιστεί και έχουν υπάρξει 3.600 κρατούμενοι. Εφτασαν κάποια στιγμή να τους στοιβάξουν σε ένα γήπεδο, φέρνοντας μνήμες όσων έγιναν επί Πινοτσέτ στη Χιλή. Για αυτά τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας έχει γίνει ήδη προσφυγή στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο.

* Τι σηματοδοτεί αυτό το πραξικόπημα για τη Λατινική Αμερική;

– Εχει αρχίσει μια καινούρια πολιτική και κοινωνική κρίση στις χώρες μας. Δυστυχώς, δεν συναντάμε λογική σε αυτούς που μέσα στη διεθνή κοινότητα θα μπορούσαν να επιλύσουν την κρίση. Μιλώ για τις ΗΠΑ, γιατί είναι γνωστή η τεράστια εξάρτησή μας από το βόρειο γέιτονά μας, από τον οποίο εξαρτάται το 70% του εμπορίου μας. Εχουν τα μέσα για να νικήσουν τους πραξικοπηματίες και να επιστρέψει η δημοκρατία στη χώρα μας. Η ντε φάκτο κυβέρνηση αθέτησε όλους τους όρους της Συμφωνίας Τεγουσιγάλπα – Σαν Χοσέ και προχωρεί σε εκλογές χωρίς να έχει αποκαταστήσει τον πρόεδρο Σελάγια και τη δημοκρατία. Αλλά οι ΗΠΑ και κάποιες χώρες της περιοχής (όπως ο Παναμάς που διαθέτει τέσσερις αμερικανικές βάσεις, η Κολομβία με επτά και το Περού, άκρως προσκολλημένο στην αμερικανική πολιτική) θέλουν να συνεχίσουμε τις «διπλωματικές προσπάθειες» και να αναγνωρίσουν τις παράνομες εκλογές. Η απάντησή μας είναι ότι υπάρχει μια βασική αδιαπραγμάτευτη αρχή: αυτή της αυτοδιάθεσης των λαών και της μη επέμβασης στα εσωτερικά κρατών.

* Μιλάτε για αμερικανική ανάμειξη στην κρίση της Ονδούρας;

– Η αμερικανική διπλωματία στην Κεντρική Αμερική έχει αποτύχει. Προσπάθησαν να χρησιμοποιήσουν τους ίδιους μηχανισμούς που στο παρελθόν μπορεί να λειτούργησαν με υποτελείς κυβερνήσεις εν μέσω εμφύλιων αδελφοκτόνων πολέμων. Αλλά τελικά, στην Κεντρική Αμερική μπορέσαμε να οικοδομήσουμε ένα πανόραμα δημοκρατικής σταθερότητας, που, παρά τις αδυναμίες των θεσμών μας, μας επέτρεπε να προχωράμε σε μια πιο συμμετοχική διαδικασία με την ελπίδα να επιλύσουμε τα βαθύτατα προβλήματά μας της ανισότητας και της φτώχειας. Το πρόβλημα είναι ότι οι ΗΠΑ προσπαθούν να παρέμβουν σε μια διαδικασία αλλαγής στην ήπειρο. Η Ονδούρα, με μια κυβέρνηση φιλελεύθερη -όχι νεοφιλελεύθερη αλλά ούτε και αριστερή-, προσπαθούσε να προστεθεί στο σύνολο των χωρών που βίωναν αυτές τις διαδικασίες αλλαγής. Ισως η συνταγματική ρήξη ήρθε για να ανακόψει αυτή τη διαδικασία. Παράστησαν ότι θα έλυναν το πρόβλημα του πραξικοπήματος σε λίγες ώρες ή μέρες. Τίποτε δεν έγινε. Προσπαθούν να εφαρμόσουν τη διπλωματία τους, αλλά οι δυνάμεις που υποκίνησαν το πραξικόπημα (που πολύ πιθανόν βρίσκονται στις ίδιες τις Ηνωμένες Πολιτείες και έχουν να κάνουν με πολύ ισχυρούς κύκλους) οδήγησαν αυτή τη διπλωματία σε αποτυχία.

* Θεωρείτε ότι ο πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα ακολουθεί την παλιά αποτυχημένη τακτική στην περιοχή;

– Η Ονδούρα είναι η απόδειξη ότι όλα αυτά δεν είναι καταστάσεις που θάφτηκαν στο παρελθόν. Εχουν αλλάξει πολύ οι συνθήκες στη διεθνή και την περιφερειακή σκηνή, αλλά φαίνεται πως οι ΗΠΑ δεν μπορούν να ξεπεράσουν τα ίδια τους τα ιστορικά λάθη. Πιστεύω ότι ο πρόεδρος Ομπάμα ανακαλύπτει τώρα την πραγματικότητα της ίδιας του της χώρας και ότι η ισχύς κάποιων κύκλων εξουσίας είναι πολύ μεγαλύτερη από εκείνη του προέδρου.

* Με αυτά τα δεδομένα, πόσο εφικτή είναι πλέον η αποκατάσταση του προέδρου Σελάγια;

– Η αποκατάσταση του εκλεγμένου προέδρου είναι αδιαπραγμάτευτη. Και η διεθνής κοινότητα έχει χρέος να υπερασπιστεί αυτή τη διαδικασία. Ο λαός μας κάνει ό,τι μπορεί για να αντισταθεί ειρηνικά. Αλλά, μια ειρηνική αντίσταση που μάχεται άνισα κατά μιας ένοπλης δύναμης απαιτεί τη στήριξη και την αλληλεγγύη της διεθνούς κοινότητας. Γιατί χωρίς αυτήν η ειρηνική αντίσταση δεν είναι εφικτή και τότε αρχίζουν τα αντάρτικα και οι ένοπλοι αγώνες. Εμείς ελπίζουμε ότι η διεθνής κοινότητα, και μιλάμε κυρίως για τις ΗΠΑ, θα αναλογιστεί πολύ σοβαρά ότι ή αγωνιζόμαστε τώρα αξιοποιώντας την ειρηνική αντίσταση για την αποκατάσταση της δημοκρατίας ή αύριο αναγκαζόμαστε να συγκροτήσουμε ομάδες χωρών για να επιτευχθούν ανακωχές και συμφωνίες ειρήνης σε έναν πόλεμο. Υπάρχουν δύο δρόμοι. Οι ΗΠΑ πρέπει να σκεφθούν το δίλημμα: ή να ηττηθούν ξανά στην Κεντρική Αμερική ή να συμβάλουν στην αποκατάσταση της δημοκρατίας τώρα που ακόμη η βία δεν έχει επεκταθεί.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

w

Σύνδεση με %s